Παρασκευή, 2 Ιουλίου 2021

JACQUES LE GOFF, ΗΡΩΕΣ ΚΑΙ ΘΑΥΜΑΣΤΑ ΤΟΥ ΜΕΣΑΙΩΝΑ

 


Λίγα λόγια για το βιβλίο

Μεταξύ Ιστορίας και μύθου, το φαντασιακό γεφυρώνει το πραγματικό με το εξωπραγματικό, αναδεικνύοντας τη μεταμορφωτική ικανότητα των μύθων και θρύλων που γοητεύουν τον μεσαιωνικό κόσμο. Η ιστορία του φαντασιακού υπερβαίνει την ιστορία της φαντασίας· είναι μια διαρκώς ανανεούμενη ιστορία της δημιουργίας και της χρήσης των εικόνων που αποτυπώνουν την κουλτούρα μιας κοινωνίας. Από χρονολογική άποψη, αυτό το φαντασιακό συγκροτήθηκε στο μεσοδιάστημα από τον 4ο ως τον 14ο αιώνα, κυρίως στη Μεσαιωνική Δύση, σκιαγραφώντας τη σημαντική στροφή των χριστιανών του Μεσαίωνα προς τα επίγεια.

Σε αυτό το πλαίσιο, το ανά χείρας έργο του Ζακ Λε Γκοφ, ένα καλά αρθρωμένο σύνολο κειμένων και εικόνων, η έκδοση του οποίου κατέστη δυνατή με την πολύτιμη συμβολή του διακεκριμένου εικονογράφου Φρεντερίκ Μαζουί, δεν αποτελεί μία εν γένει παρουσίαση του μεσαιωνικού φαντασιακού, αλλά επικεντρώνεται σε δύο θεμελιακές συνιστώσες του: αφενός στους ήρωες – που χαρακτηρίζονται για την πολεμική τους γενναιότητα και την ευγενική τους καταγωγή- μεμονωμένα πρόσωπα, όπως  ο Καρλομάγνος, ο Ρομπέν των Δασών, ο βασιλιάς Αρθούρος, η πάπισσα Ιωάννα, η νεράιδα Μελουζίνα, αλλά και συλλογικά πρόσωπα, όπως ο ιππότης, ο τροβαδούρος και ο ζογκλέρ· αφετέρου στα θαυμαστά- εκπληκτικά και ακατανόητα φαινόμενα που ανήκουν στη φυσική τάξη- που στο βιβλίο αυτό παρουσιάζονται με τη μορφή τριών οικοδομημάτων-συμβόλων των κύριων κέντρων εξουσίας στη μεσαιωνική κοινωνία: τον καθεδρικό ναό, το οχυρό κάστρο και το μοναστήρι.

Λειτουργώντας ως διαμεσολαβητικός όρος μεταξύ παρελθόντος, παρόντος και μέλλοντος, η ιστορία του φαντασιακού, έτσι όπως συμπυκνώνεται εδώ στους ήρωες και στα θαυμαστά, αποκαλύπτει και εικονογραφεί το μεσαιωνικό σύμπαν σε μία ευρεία γεωγραφική κλίμακα.

 

Διεθνούς κύρους ειδικός του Μεσαίωνα, κληρονόμος της σχολής των Annales, ο Ζακ Λε Γκοφ είναι Επίτιμος Διευθυντής Σπουδών στην École des Hautes Études en Sciences Sociales. (από το οπισθόφυλλο)

 

 

Προσωπική άποψη

Το βιβλίο «Ήρωες και θαυμαστά του Μεσαίωνα» του Ζακ Λε Γκοφ είναι ένα ιδιαίτερο βιβλίο, το οποίο είναι ταυτόχρονα ένα σοφό επιστημονικό σύγγραμμα αλλά και μια ευανάγνωστη πηγή καλλιτεχνικής έμπνευσης και απόλαυσης για αυτούς που αγαπούν τη λογοτεχνία και ιδίως τη λογοτεχνία φαντασίας, τόσο ως αναγνώστες όσο και ως συγγραφείς. Στο εν λόγω βιβλίο ο συγγραφέας εξετάζει την ιστορία αλλά και τη σημασία των ηρώων και θαυμαστών του Μεσαίωνα όχι μόνο κατά τα Μεσαιωνικά χρόνια αλλά και την πορεία τους στην καλλιτεχνική έκφραση μέχρι και σήμερα.

Αναφέρονται και απεικονίζονται ως παραδείγματα έργα απ’ όλες τις τέχνες, από λογοτεχνία και εικαστικές τέχνες ως μουσική, θέατρο αλλά και κινηματογράφο.

Το βιβλίο δεν περιέχει λοιπόν μόνο ιστορία, αλλά και μυθολογικά μοτίβα, πολιτισμικά στοιχεία και στοιχεία της ποπ κουλτούρας.

Οι συγκεκριμένοι ήρωες και τα συγκεκριμένα θαυμαστά που αναλύονται στο βιβλίο αυτό είναι: ο Αρθούρος, ο καθεδρικός ναός, ο Καρλομάγνος, το οχυρό κάστρο, ο ιππότης και η ιπποσύνη, ο Ελ Σιντ, το μοναστήρι, η χώρα της Cocagne, ο ζογκλέρ, ο μονόκερως, η Μελουζίνα, ο Μέρλιν, η Ομάδα του Έλεκεν, η πάπισσα Ιωάννα, η Αλεπού, ο Ρομπέν των Δασών, ο Ρολάνδος, ο Τριστάνος και η  Ιζόλδη, ο τρουβαδούρος και ο τρουβέρος, η Βαλκυρία. Ορισμένα απ’ αυτά τα πρόσωπα, όπως ο βασιλιάς Αρθούρος, ο Καρλομάγνος, το συλλογικό πρόσωπο του ιππότη, ο μονόκερως, ο Μέρλιν,  ο παράνομος Ρομπέν των Δασών, η Βαλκυρία και ίσως και το ζευγάρι Τριστάνος και Ιζόλδη ως σύμβολο του ρομαντικού έρωτα είναι πολύ γνωστά. Άλλα πάλι, όπως ο Ισπανός μισθοφόρος Ελ Σιντ, η νεράιδα της φεουδαρχίας Μελουζίνα, η μυστηριώδης ομάδα φαντασμάτων του Έλεκεν, η πάπισσα Ιωάννα, ο πολεμιστής Ρολάνδος, η Αλεπού όχι μόνο ως προσωποποίηση της πονηριάς αλλά ως προσωποποίηση του προδότη υποτακτικού, οι τροβαδούροι και οι τρουβέροι, οι οποίοι ήταν λαϊκοί ποιητές και τραγουδιστές του ρομαντικού έρωτα, δεν είναι τόσο γνωστά στο ελληνικό κοινό. Αν και η πάπισσα Ιωάννα είναι πιθανόν να είναι γνωστή στους βιβλιόφιλους, λόγω του έργου του Ροΐδη. Αυτό το βιβλίο είναι λοιπόν ιδανικό για να γνωρίσει ο αναγνώστης σημαντικές για την ευρωπαϊκή κουλτούρα μορφές, καθώς είναι ένα σύγγραμμα σχετικά ευανάγνωστο από το μορφωμένο αλλά όχι ειδικό κοινό. Επίσης, στη βιβλιογραφία, η οποία λειτουργεί και ως προτάσεις για περαιτέρω αναγνώσματα, περιλαμβάνονται και μερικά βιβλία για νεότερους αναγνώστες. Λόγω της σύστασης απ’ τον συγγραφέα και βιβλίων για νέους συμπεραίνω λοιπόν ότι το βιβλίο αυτό προορίζεται για το ευρύτερο κοινό.

Η εισαγωγή είναι ίσως το μόνο δύσκολο στους αμύητους σημείο του βιβλίου, καθώς ο συγγραφέας στην αρχή προσπαθεί να ορίσει το φαντασιακό σε σχέση με το συμβολικό, το ιδεολογικό και τη φαντασία. Αυτοί οι ορισμοί περιέχουν φιλοσοφικές έννοιες και μοιάζουν πολύ μεταξύ τους, και για αυτό δεν είναι απόλυτα διαφανείς στον μορφωμένο αλλά μη ειδικό αναγνώστη.

Κατόπιν, ο συγγραφέας εξηγεί βάσει ποιων χαρακτηριστικών επέλεξε να συμπεριλάβει συγκεκριμένους ήρωες και θαυμαστά του Μεσαίωνα στο βιβλίο. Εξηγεί συγκεκριμένα βάσει ποιου σκεπτικού επέλεξε να μην συμπεριλάβει νάνους και γίγαντες όπως και τέρατα. Ομολογουμένως προσωπικά θα ήθελα να συμπεριλάβει νάνους και γίγαντες καθώς είναι σημαντικό στοιχείο της ποπ κουλτούρας, λόγω της παρουσίας τους σε σημαντικά έργα της φανταστικής λογοτεχνίας και σε γνωστά παραμύθια.

Κάθε κεφάλαιο ξεκινάει με την πρώτη εμφάνιση του εν λόγω ήρωα ή θαυμαστού τόπου στα χρόνια του Μεσαίωνα. Ο συγγραφέας πρώτα  αναλύει τη σημασία του καθενός ήρωα ή θαυμαστού τόπου στην κοινωνία, την ιδεολογική του φόρτιση και τη λογοτεχνική διαδρομή του κατά τη Μεσαιωνική περίοδο.

Η ιστορική ανάλυση που κάνει ο συγγραφέας δεν μπορεί να κριθεί παρά μόνο από ιστορικούς  και φιλολόγους. Ένας απλός αλλά μορφωμένος αναγνώστης  θα απολαύσει την πληθώρα λογοτεχνικών και μουσικών έργων που αναφέρονται, θα εντυπωσιαστεί με τα μυθολογικά μοτίβα και την εισαγωγή στη νοοτροπία του Μεσαίωνα και θα μαγευτεί από την πλούσια εικονογράφηση. Ενημερωτικά, αναφέρεται και σε έργο της ελληνικής λογοτεχνίας. Η εικονογράφηση αποτελείται από πίνακες σπουδαίων ζωγράφων, μεσαιωνικές μικρογραφίες και εικονογραφήσεις χειρογράφων, εικόνες από σύγχρονες κινηματογραφικές ταινίες και φωτογραφίες μνημείων. 

Είναι ένα εξαιρετικά καλογραμμένο βιβλίο, με κείμενο χωρίς στρυφνότητες και σοβαροφάνεια.

Θα αρέσει λοιπόν στους αναγνώστες με καλλιτεχνικά ενδιαφέροντα και στους φίλους της φαντασίας, είτε αυτοί είναι απλώς αναγνώστες είτε είναι και συγγραφείς. Σχετίζεται με τα ενδιαφέροντα των φίλων του φανταστικού, ενώ είναι ρεαλιστικό ιστορικό μη λογοτεχνικό βιβλίο, καθώς εξετάζει μοτίβα πολύ συνηθισμένα στη φανταστική λογοτεχνία. Καθώς ασχολείται με θέματα της ιστορίας των ιδεών θα αρέσει επίσης και στους αναγνώστες που ενδιαφέρονται για τα ιδεολογικά ζητήματα του Μεσαίωνα.

Βαθμολογία: 10/10

 

Τίτλος βιβλίου: Ήρωες και θαυμαστά του Μεσαίωνα.
Συγγραφέας: Jacques Le Goff.
Μεταφραστής: Νίκος Γκοτσίνας.
Εκδόσεις Κέδρος.
Αριθμός σελίδων 239.

Τρίτη, 28 Ιουλίου 2020

ΝΑΝΝΙΝΑ ΣΑΚΚΑ-ΝΙΚΟΛΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, ΑΠΟ ΤΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΛΑΩΝ

Αυτό το βιβλίο είναι μια συλλογή μύθων απ’ τα τέσσερα σημεία του ορίζοντα. Αντιπροσωπεύονται όλες οι ήπειροι, Αυστραλία, Αφρική, Ασία, Αμερική και Ευρώπη. Χωριστούς μύθους συνεισφέρουν οι χώρες  Κίνα, Ιαπωνία, Ινδία, Περσία, Αίγυπτος, Ελλάδα, Ρώμη και οι γεωγραφικές περιοχές της Σκανδιναβίας, της Κεντρικής Ευρώπης και της Ανατολικής Ευρώπης, όπου άνθησαν οι μεγάλοι ασιατικοί και ευρωπαϊκοί πολιτισμοί. Η Αμερική συνεισφέρει τρεις μύθους, έναν για κάθε μεγάλη πολιτισμική οντότητα της ηπείρου.
Πριν από κάθε μύθο, ή ομάδα μύθων στην περίπτωση της Αμερικής, παρουσιάζεται με συντομία  σε ένα εισαγωγικό κείμενο η κοσμοθεωρία του εν λόγω πολιτισμού και το μυθοποιητικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται ο κάθε μύθος. Επίσης, σε μια γενική εισαγωγή, την οποία θεωρώ καταπληκτική, η συγγραφέας εξηγεί πώς δημιουργήθηκαν οι μύθοι. Στο κείμενο αποδίδεται με απλό και κατανοητό τρόπο η φιλοσοφική διάθεση της μυθολογίας, η χρήση της για την κατανόηση της φύσης και η έκφραση του σεβασμού του ανθρώπου για αυτήν, αλλά  και την συμβολική αφήγηση του εκπολιτισμού των ανθρώπων και την προσπάθεια επιβολής στη φύση  μέσα απ’ την ηρωική μυθολογία. Οι μύθοι φυσικά είναι αποδοσμένοι σε συντομότερη και απλούστερη μορφή, ώστε να είναι κατανοητοί από παιδιά και να μπορούν να χωρέσουν αρκετοί μέσα σε ένα βιβλίο. Για τις συντομεύσεις, αξίζει να αναφερθεί ότι περιλαμβάνεται περιληπτική αφήγηση του ινδικού έπους Ραμαγιάνα!
Το βιβλίο περιλαμβάνει και εικονογράφηση, η οποία είναι άφθονη, πολύ ρομαντική και στις ζωγραφιές περιέχονται υποβλητικές και ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες. Οι εικόνες δεν φαίνονται επίπεδες, αλλά έχουν βάθος και ξεχωρίζουν οι πινελιές τους, σαν αληθινοί πίνακες.
Τόσο η απόδοση των μύθων όσο και οι εισαγωγές είναι γραμμένα πολύ όμορφα. Η συγγραφέας χρησιμοποιεί απλή και κατανοητή γλώσσα και ο τρόπος γραφής αναδεικνύει την ποίηση και τη φαντασία των μύθων.
Όμως, έχω να κάνω κάποιες παρατηρήσεις για ορισμένα από τα στοιχεία που δίνει η συγγραφέας. Πρώτον, με ξένισε η πληροφορία ότι για κάποιους λαούς, συγκεκριμένα τους αρχαίους Αιγύπτιους και τους Κέλτες, αναφέρεται στα εισαγωγικά κειμενάκια ότι δεν έχουν μύθους. Αυτή η πληροφορία ξέρω, από προσωπικά διαβάσματα σε άλλα βιβλία και σε ηλεκτρονικές πηγές, δεν ισχύει. Υπάρχουν αρκετοί αιγυπτιακοί  μύθοι, όπως η γέννηση του θεού Ώρου και ο πόλεμος με τον θεό Σετ, ο μύθος της λεοντόμορφης θεάς Σεκχμέτ που ήθελε να καταστρέψει τον κόσμο και πώς νικήθηκε από τον Ρα, το θεό του ήλιου και άλλοι ακόμη. Όσο για τους Κέλτες, έχουν κι αυτοί ποικιλία μύθων: τη θεά/τριάδα θεοτήτων Μόριγκαν, που επέλεγε αυτούς που έπεφταν στη μάχη μεταμορφωμένη σε κοράκι, περιπέτειες μυθικών πολεμιστών, πόλεμοι με γίγαντες, αρπαγές ηρώων από νεράιδες και ποικίλες άλλες ιστορίες. Ακόμη, στο εισαγωγικό κειμενάκι για τους ρωμαϊκούς μύθους, όταν αναφέρει τους θεούς των Ρωμαίων δεν συγκαταλέγει σε αυτούς την Αφροδίτη/Venus, η οποία ήταν μια σημαντικότατη θεότητα για αυτούς, ως μητέρα του γενάρχη τους Αινεία. Ίσως αυτά είναι λεπτομέρειες, αλλά σε ένα βιβλίο γνώσεων που απευθύνεται σε παιδιά είναι σημαντικό να είναι διασταυρωμένες και ορθές οι παρεχόμενες πληροφορίες.
 Δεύτερον, ο ένας από τους Ελληνικούς μύθους, ο μύθος του Έρωτα και της Ψυχής, είναι πιθανόν μεταγενέστερος. Τον διηγείται ο Ρωμαίος ποιητής Απούλιος (124-170 μ.Χ. περίπου), στο βιβλίο του «Μεταμορφώσεις». Οι μελετητές λένε ότι η ιστορία Έρωτα και Ψυχής προέρχεται από λαϊκό αρχαίο παραμύθι με ανάμειξη μοτίβων από την ελληνιστική ποίηση. Οπότε, δεν μου φαίνεται πολύ καλή επιλογή, καθώς δεν είναι πραγματικά ένας αρχαίος, πρωτότυπος μύθος. Θα περίμενε κανείς στην ενότητα της Ελλάδας κάποιο μύθο με τον Ηρακλή ή τον Θησέα ή  κάποιον μύθο από τους τραγικούς αντί για έναν ρωμαϊκό, στην ουσία, μύθο. Πρέπει να παραδεχτώ εξάλλου ότι ο συγκεκριμένος μύθος είναι πολύ ρομαντική ιστορία.
Γενικά οι μύθοι που περιέχονται στο βιβλίο είναι ελκυστικοί, ονειρικοί και μερικοί προσφέρουν διδάγματα σχετικά με το σεβασμό που οφείλει ο άνθρωπος στη φύση και με τις αρετές που χρειάζεται ο άνθρωπος. Κυρίως, βοηθούν τον αναγνώστη να ονειρεύεται και να αναπτύσσει την φαντασία του. Ο μόνος μύθος που δεν μ’ άρεσε καθόλου είναι ο ρωμαϊκός, ο οποίος είναι πολύ σκληρός, εξαιρετικά πεζός, δεν έχει καθόλου φαντασία, ούτε κάποιο επιμύθιο ή ηθικό δίδαγμα.
Συμπερασματικά, θεωρώ ότι είναι ένα πολύ καλό βιβλίο, παρά τις όποιες μικρές παραλείψεις του,  ιδανικό για πρώτη επαφή των παιδιών μεγάλων τάξεων του δημοτικού με την κουλτούρα άλλων λαών. Προσωπικά, θεωρώ ότι απευθύνεται σε παιδιά πέμπτης-έκτης δημοτικού και πάνω, καθώς ορισμένοι μύθοι είναι αρκετά σκληροί ή και κάπως τρομαχτικοί αλλά και επειδή στις εισαγωγές αναφέρονται φιλοσοφικές έννοιες.
Βαθμολογία: 9/10

Τίτλος βιβλίου: Από τη μυθολογία των λαών
Συγγραφέας: Ναννίνα Σακκά-Νικολακοπούλου
Εικονογράφος: Δημήτρης Καλαντζάκης
Εκδόσεις: Φυτράκη
 Αριθμός σελίδων: 94

Πέμπτη, 11 Ιουνίου 2020

MARCO CATTANEO, JASMINA TRIFONI, ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ UNESCO: ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ


Αυτό το βιβλίο είναι μεγάλου μεγέθους λεύκωμα το οποίο παρουσιάζει, με κείμενα και φωτογραφίες, εκατό (100) από τις περιοχές σε όλο τον κόσμο οι οποίες έχουν κηρυχθεί από την UNESCO Παγκόσμια Φυσική Κληρονομιά της Ανθρωπότητας. Εντάσσεται στη σειρά βιβλίων πληροφόρησης και ευαισθητοποίησης για τους τόπους Παγκόσμιας Φυσικής και Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Αυτή η δράση ξεκίνησε απ’ το 1972 με τη σύμβαση για την Προστασία της Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς του κόσμου. Οι τόποι που εντάσσονται σε αυτή τη συνθήκη θεωρούνται τόσο σημαντικοί ώστε η προστασία τους είναι ζήτημα όχι μόνο εθνικό αλλά και παγκόσμιο. Η ένταξη προστατευόμενων περιοχών σε αυτή τη σύμβαση είναι τόσο συμβολική όσο και πρακτική, καθώς το πρόγραμμα υποστηρίζει περαιτέρω προστατευτικές επεμβάσεις και σχεδιασμό προγραμμάτων προστασίας για τις περιοχές που βρίσκονται υπό την αιγίδα του.
Το βιβλίο, για να είναι πιο εύχρηστο, εντάσσει τις περιοχές σε γεωγραφικές ενότητες με βάση την ήπειρο στη οποία βρίσκονται. Οπότε, οι ενότητες, με σειρά εμφάνισης, είναι: Ευρώπη, Αφρική, Ασία, Αμερική, Ωκεανία. Κάθε ήπειρος εισάγεται με ένα σύντομο κειμενάκι, το οποίο εξηγεί, με δύο λόγια την οικολογική ιστορία της εν λόγω ηπείρου και τη σημασία της ύπαρξης σε αυτήν προστατευόμενων φυσικών περιοχών. Οι περιοχές της Ευρώπης οι οποίες εντάσσονται στη Σύμβαση της Παγκόσμιας Φυσικής Κληρονομιάς είναι: η Σουηδία, το Δάσος Μπιαλοβέτα ανάμεσα στη Λευκορωσία και στην Πολωνία, δύο περιοχές στο Ηνωμένο Βασίλειο, το Ακρωτήριο Τριρολάτα, Ακρωτήριο Πόρτο, Βιότοπος Σκάντολα και κολπίσκοι της Τιάνα στη Γαλλία, στο νησί της Κορσικής, τα Πυρηναία και το όρος Περντί στη Γαλλία και την Ισπανία, ο Εθνικός Δρυμός Κότο Δινιάνα στην Ισπανία, το Δαφνόδασος της Μαδέρας στην Πορτογαλία, οι κορυφές Γιουνγκφράου, Άλετσχορν και Μπίτσχορν στην Ελβετία, τα νησιά του Αιόλου στην Ιταλία, τα σπήλαια Σκότσιαν στη Σλοβενία, οι Λίμνες του Πλίτβιτσε στην Κροατία, ο Εθνικός Δρυμός Ντουρμιτόρ στη Γιουγκοσλαβία-Μαυροβούνιο, τα σπήλαια Αγκτελέκ και Σλοβάκ Κάρστ στη Σλοβακία και στην Ουγγαρία, το Δέλτα του Δούναβη στη Ρουμανία και ο Δυτικός Καύκασος στη Ρωσία.
Οι περιοχές της Αφρικής οι οποίες εντάσσονται στη Σύμβαση της Παγκόσμιας Φυσικής Κληρονομιάς είναι: ο Εθνικός Δρυμός Μπανκ ντ’ Αργουίν στη Μαυριτανία, οι Φυσικές Περιοχές Αϊρ και Τενερέ στο Νιγήρ, ο Εθνικός Δρυμός Σίμεν στην Αιθιοπία, ο Εθνικός Δρυμός των Βουνών Ρουενζόρι και ο Εθνικός Δρυμός του Απρόσιτου Μπουίντι στην Ουγκάντα, οι Εθνικοί Δρυμοί της Λίμνης Τουρκάνα στην Κένυα, ο Εθνικός Δρυμός Βιρούνγκα στο Κονγκό-Ζαϊρ, ο Εθνικός Δρυμός Σερενγκέτι, ο Εθνικός Δρυμός του Κιλιμάντζαρο, η Διατηρητέα Περιοχή Γκορονγκόρο και ο Βιότοπος Σίλους Γκέιμ στην Τανζανία, η θέση Μόσι-Οα-Τούνια/καταρράκτες Βικτόρια/ στη Ζάμπια και στη Ζιμπάμπουε, ο Εθνικός Δρυμός Μάνα Πουλς με τις Περιοχές Σαφάρι Σάπι και Τσεβόρε στη Ζιμπάμπουε, η θέση Ουαχαλάμπα/Πάρκο Ντράκενσμπεργκ και ο Υδροβιότοπος της Σάντα Λουτσία στη Νότια Αφρική,ο Βιότοπος του Τσίνγκι ντε Μπεμαράχα στη Μαδαγασκάρη και η Ατόλη της Αλντάμπρα στις Σεϋχέλλες.
Οι περιοχές της Ασίας οι οποίες εντάσσονται στη Σύμβαση για την Παγκόσμια Φυσική Κληρονομιά είναι: η Κοιλάδα Γκέρεμε και το Παμούκαλε στην Τουρκία, τα Ηφαίστεια της Καμτσάκα, η Λίμνη Βαϊκάλη, το κεντρικό Σιχότε Αλίν και τα Χρυσά Όρη του Αλτάι στη Ρωσία, οι θέσεις Χουανγκλόνγκ και Τζιουζαϊγκού, η θέση Χουάνγκσαν και η θέση Βουλινγκιουάν στην Κίνα, η θέση Σιρακάμι Σάνκι στην Ιαπωνία, ο Βασιλικός Εθνικός Δρυμός Τσιτβάν και ο Εθνικός Δρυμός Σαγκαρμάθα στο Νεπάλ, ο Εθνικός Δρυμός Νάντα Ντέβι, ο Εθνικός Δρυμός Καζιράνγκα, η Άγρια Φύση του Μάνας και ο Εθνικός Δρυμός  Κεολαντέο  στην Ινδία,  ο Δασικός Βιότοπος Σινχαράτζα στη Σρι Λάνκα, η θέση Σουντάρμπανς στο Μπαγκλαντές, οι θέσεις Θουνγκ Γιάι και Χουάι Χα Χαένγκ στην Ταϊλάνδη, ο Όρμος Χα Λονγκ στο Βιετνάμ, το Θαλάσσιο Πάρκο του Κοραλλιογενούς Φράγματος Τουμπατάχα στις Φιλιππίνες, ο Εθνικός Δρυμός Κιναμπάλου στη Μαλαισία, ο Εθνικός Δρυμός Γκουνούγκ Μουλού στη Μαλαισία, ο Εθνικός Δρυμός Ουτζούνγκ Κουλόν  και ο Εθνικός Δρυμός Κομόντο στην Ινδονησία.
Οι περιοχές της Αμερικής οι οποίες εντάσσονται στη Σύμβασης της Παγκόσμιας Φυσικής Κληρονομιάς είναι: οι θέσεις Κλουάν, Ρανγκέλ, Σεντ Ελίας, Όρμος Γκλασίρ και Τατσνσίνι Άλσεκ  και το Διεθνές Πάρκο Ειρήνης Γουότερτον Γκλασίρ στις Ηνωμένες Πολιτείες και στον Καναδά, το Εθνικό Πάρκο του Δάσους Μπάφαλο, οι Εθνικοί Δρυμοί των Καναδικών Βραχωδών Ορέων, το Επαρχιακό Πάρκο Δεινοσαύρων και ο Εθνικός Δρυμός Γκρος Μορν στον Καναδά, ο εθνικός Δρυμός Γέλοουστόουν, ο Εθνικός Δρυμός του Ρέντγουντ, ο Εθνικός Δρυμός Γιοσεμάιτ, ο Εθνικός Δρυμός του Γκραντ Κάνυον, ο Εθνικός Δρυμός των Βουνών Γκρέιτ Σμόουκι, ο Εθνικός Δρυμός Εβεργκλέιντς και ο Εθνικός Δρυμός των Ηφαιστείων της Χαβάης στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Βιότοπος των Φαλαινών του Ελ Βισκαΐνο στο Μεξικό, το Κοραλλιογενές Φράγμα του Μπελίζ στην Μπελίζ, η Νήσος ντε Κόκος  και ο Βιότοπος του Γκουανακάστε στην Κοσταρίκα, ο εθνικός Δρυμός Νταριέν στον Παναμά, ο Εθνικός Δρυμός Κανάιμα στη Βενεζουέλα, τα νησιά Γκαλαπάγκος στο Εκουαδόρ, ο Εθνικός Δρυμός Ουασκαράν και ο Εθνικός Δρυμός Μανού στο Περού, ο Εθνικός Δρυμός Νοέλ Κεμπφ Μερκάδο στη Βολιβία, η θέση Παντανάλ, ο Βιότοπος του Νοτιοανατολικού Ατλαντικού  και η θέση Φερνάντο ντε Νορόνια και Ατόλη ντας Ρόκας στη Βραζιλία, οι Καταρράκτες του Ιγκουαζού στην Αργεντινή και στη Βραζιλία, ο παγετώνας Γκλασιάρες και η Χερσόνησος Βαλντές στην Αργεντινή.
Οι περιοχές της Ωκεανίας οι οποίες εντάσσονται στη Σύμβαση της Παγκόσμιας Φυσικής Κληρονομιάς είναι: ο Εθνικός Δρυμός Κακαντού, τα Υγρά Τροπικά Δάση της Κουίνσλαντ, το Μεγάλο Κοραλλιογενές Φράγμα, η Νήσος Φρέιζερ, ο Όρμος των Καρχαριών, ο Εθνικός Δρυμός Ουλουρού/Κάτα Τιούτα, οι Βιότοποι του Κεντροανατολικού Όμβριου Δάσους, τα Μεγάλα Γαλάζια Όρη, τα Πάρκα της Τασμανίας και η Νήσος Μακουάρι στην Αυστραλία, η θέση Τεβαχιπουνάμου  και οι Υποανταρκτικές Νήσοι της Νέας Ζηλανδίας στη Νέα Ζηλανδία.
Κάθε περιοχή αντιστοιχεί με ένα κεφάλαιο και ένα κειμενάκι το οποίο παρουσιάζει με συντομία την ιστορία της ανακάλυψης της περιοχής και της ένταξης της υπό καθεστώς προστασίας, τους τυχόν θρύλους που συνδέονται με αυτή, τα γεωλογικά της χαρακτηριστικά, την πανίδα και τη χλωρίδα της περιοχής και τους κινδύνους που αντιμετωπίζει αυτή. Τα κριτήρια ένταξης των περιοχών στο πρόγραμμα προστασίας της UNESCO δεν είναι μόνο η βιοποικιλότητα και η σπανιότητα  των υπαρχόντων φυτικών και ζωικών ειδών και η ποικιλότητα των οικοσυστημάτων αλλά και τα ασυνήθιστα γεωλογικά χαρακτηριστικά. Παραδείγματα περιοχών οι οποίες περιλήφθηκαν στη σύμβαση λόγω της ασυνήθιστης γεωλογικής διαμόρφωσης που παρουσιάζουν είναι το Παμούκαλε στην Τουρκία, το Μονοπάτι του Γίγαντα στην Αγγλία, ο Εθνικός Δρυμός Ουλουρού/Κάτα Τιούτα στην Αυστραλία και το Επαρχιακό Πάρκο Δεινοσαύρων στον Καναδά.
Σε κάθε κεφάλαιο περιλαμβάνεται μεγάλος αριθμός θεαματικότατων πολύχρωμων φωτογραφιών. Αυτές απεικονίζουν πανοραμικές απόψεις της κάθε φορά παρουσιαζόμενης περιοχής, ιδιαίτερες απόψεις τοπίων, αντιπροσωπευτικά φυτά, ζώα και πτηνά του κάθε φορά περιγραφόμενου οικοσυστήματος.
Η αφθονία των θαυμάσιων φωτογραφιών το καθιστούν σωστό κόσμημα για τη βιβλιοθήκη κάθε βιβλιόφιλου που αγαπά τη φύση και τα ταξίδια ή κάθε  περιβαλλοντολόγου που αγαπά τα βιβλία. Επίσης, τα κείμενα είναι γραμμένα με απλό και ενδιαφέροντα τρόπο. Τέλος, οι χάρτες, οι οποίοι είναι απαραίτητοι σε τέτοιου είδους βιβλία, είναι  άφθονοι, απλοί και κατανοητοί και στον μη ειδικό αναγνώστη.
Το μόνο μεγάλο ελάττωμα των παρουσιάσεων, κατά τη γνώμη μου, είναι η έλλειψη επεξήγησης των κάθε φορά χρησιμοποιούμενων κριτηρίων για την ένταξη των περιοχών στο πρόγραμμα προστασίας της UNESCO. Αυτά παρουσιάζονται μόνο με συντομογραφίες, των οποίων η αντιστοίχηση με συγκεκριμένα κριτήρια δεν εξηγείται πλήρως πουθενά μέσα στην έκδοση, ούτε καν στα περιεχόμενα. Αυτή, θεωρώ, είναι μια αρκετά μεγάλη παράλειψη, καθώς τα κριτήρια ένταξης είναι σημαντικό να κατανοηθούν απ’ τον αναγνώστη.
Επίσης, θα χρειαζόταν, κατά τη γνώμη μου καλύτερη επιμέλεια, καθώς υπάρχουν αρκετές μικρές αβλεψίες. Η καλύτερη επιμέλεια θα το έκανε αξεπέραστο ποιοτικά, αλλά και τώρα είναι μια εξαιρετικά ελκυστική έκδοση.
Εξάλλου, αυτό το μεγάλου μεγέθους λεύκωμα μπορεί, μέσα από τα κείμενα αλλά κυρίως μέσω των φωτογραφιών που περιέχει, να ταξιδέψει τον αναγνώστη απ’ την πολυθρόνα του στα πέρατα του κόσμου και να του δείξει την ομορφιά της Γης, οπότε οποιαδήποτε μικροελαττώματα παραβλέπονται.
Βαθμολογία: 10/10

Τίτλος Βιβλίου: Παγκόσμια Κληρονομιά UNESCO: Προστατευόμενες Φυσικές Περιοχές
Συγγραφέας: Marco Cattaneo, Jasmina Trifoni
Εκδόσεις: Δομική
Αριθμός Σελίδων: 400